گلاب

ساناز اسکندریساناز اسکندری
125 بازدید
گلاب

گلاب عرقی معطر و خوشبو که از گل سرخ بدست می آید و از زمان های قدیم آن را مقدس شمرده اند .

در مجالس ، مراسمات مذهبی و اعیاد جهت خوشبو کردن فضا و طراوات مکان ها استفاده می شود .

هنگامی که نام گلاب به میان می آید قمصر کاشان مهد گل محمدی ، و مراسم گلاب گیری  را برای همه تداعی می کند .

اما در شهرهای دیگر چون نیاسر ، برزک ، روستاهای ون ، سد و داقان هم این مراسم برگزار می شود .

مراسمات گلاب گیری قدمت هزار ساله دارد و بهترین گلاب جهان در ایران تولید می شود .

گلاب گیری در نقوش آثار باستانی و آثار شاعران نیز دیده می شود ، در زمان اسلام نیز به دلیل استفاده ی پیامبر اسلام از اسانس گل سرخ ، نام آن را به گل محمدی تغییر داده اند .

گلاب گیری

برداشت گل :

گلاب برای اولین بار توسط ابوعلی سینا از تقطیر گل رز بدست آمد .

برداشت گل طبق رسم و رسوم مذهبی انجام می شود این عمل در ساعات اول صبح انجام می گیرد .

در این زمان روز گل ها طراوات بیشتر و عطر و بوی بیشتری دارد .

گلاب گیری :

مراسم گلاب گیری در کاشان به لتان معروف است .

از پانزده اردیبهشت تا پانزده خرداد ماه مراسم گلاب گیری انجام می شود . مسافران زیادی از اکثر شهرها به کاشان می روند تا این مراسم را تماشا کنند .

گلاب گیری هم به روش سنتی و هم صنعتی انجام می شود . اما در قمصر و شهر های اطراف در فصل برداشت گل بیشتر از روش سنتی استفاده می کنند .

ابزار گلاب گیری سنتی بوده اما تغییراتی جزئی در ظروف ایجاد کرده اند .

گلاب گیری سنتی

روش گلاب گیری سنتی

وسایل مورد نیاز :

دیگ مسی با گنجایش صد وبیست لیتر ، تغار مسی (سر پوش ) ، پارچ دسته دار با گنجایش پنجاه تا شصت لیتر ، چهار عدد نی ، حوض آب و دستگاه حرارتی

دیگ مسی را روی اجاق قرار می دهند ، در زمان های گذشته از آجر ، سنگ و گل  ، سیمان و آتش هیزم برای این منظور استفاده می کردند .

سی کیلوگرم گل را به علاوه هشتاد لیتر آب در دیگ ریخته و تغاری بر روی آن می گذارند .

یک وزنه سنگین جهت کنترل فشار بر روی در پوش گذاشته و با یک پوشاننده مخصوص روزنه ها را مسدود می کنند .

این پوشاننده مخصوص از ترکیب تفاله گل و آرد نان است که جهت جلوگیری از هدر رفتن بخار استفاده می شود .

یک نمونه از تغییرات در ابزار استفاده از پیج و مهره و پلاستیک پوشاننده به جای خمیر است .

پارچ مسی را در حوض آب قرار داده و برای مهار آب لوله های چدنی را قرار می دهند .

قسمت در پوش پارچ مسی حدود بیست سانتی متر خارج از آب قرار می گیرد.

نی ها از یک سمت به دیگ مسی و از سمت دیگر به پارچ متصل است و این قسمت را با پارچه ای که در آن پنبه است  می پوشانند  تا از نفوذ آب جلوگیری شود .

نکته :

وجود هرگونه ماده خارجی در گلاب باعث فساد ، خراب شدن گلاب و در نتیجه کاهش کیفیت گلاب می شود .

بعد از آماده سازی وسایل شعله اجاق را روشن می کنند و هنگامی که گل و آب به جوش آمد گلاب و بخار از لوله چدنی پیش می رود .

بخار حاصل از جوش آمدن گل و آب به لوله ها رفته و پس از وارد شدن به پارچ به مایع تبدیل می شود .

مدت زمان گلاب گیری بین چهار تا شش ساعت است ، پس این روند چهار بار در روز تکرار می شود .

از هر سی کیلوگرم گل چهل لیتر گلاب به دست می آید .

نکته :

تفاوت روش سنتی در شهرهای دیگر با قمصر کاشان در لوله های انتقال دهنده بخار است .

لوله ها به صورت بدون شیب و پارچ های بدون درپوش می باشند اما در قمصر لوله های آلومینیومی با شیب چهل و پنج درجه و پارچ های کاملا در بسته است .

شیب در لوله ها جهت جرم حجمی  و جلوگیری از وارد شدن مواد غیر مفید به بخار می شود .

آب سرد در حوض باعث متصاعد شدن بهتر و بیشتر اسانس می شود .

زمان تقطیر شعله به صورت ملایم و یکنواخت باید باشد تا محصول بهتری به دست آید .

نسبت گل و آب نباید تغییر کند زیرا باعث کاهش کیفیت و بازدهی خواهد شد .

در هنگام به جوش آمدن و ایجاد بخار مقداری الکل و اسانس اولیه وجود دارد که اگر روزنه ایی در درپوش یا لوله ها باشد کیفیت آن را پایین می آورد .

عمل گلاب گیری امری بسیار حساس و مملو از ظرافت و دقت فراوان است .

پس از آن و پرشدن پارچ عرق گل را سرد کرده تا اسانس در آن متمرکز شود .

سپس آن را به شیشه و یا بطری پلاستیکی منتقل کرده و پس از دربندی لیبل می زنند .

روش گلاب گیری صنعتی :

در ظروف استیل ضد زنگ آب و گل محمدی را ریخته و در دیگ بخار با حرارت غیر مستقیم آن را به جوش می آورند .

تقطیر به مخازن استیل منتقل می شود و سپس عمل پاستوریزاسیون انجام می شود .

در مرحله بعدی آن را صاف کرده و در دمای هشتاد درجه نیز میکروب زدایی می شود .

سپس آن را از فیلتر کاغذی یا پلاستیکی عبور داده و در مرحله آخر پر کردن شیشه یا پلاستیک انجام می شود .

بعد از آن درب بندی و لیبل زنی بطری انجام می شود .

ویژگی گلاب :

  • زلال
  • بی رنگ
  • بدون رسوب
  • بدون ذرات خارجی
  • دارای بویی مطبوع و دل انگیز
  • طعم گس و گاهی تند
  • فاقد بوی سوختگی ، ترشیدگی و پختگی
  • همچنین بطری صاف و شفاف

درجه بندی گلاب

  •  سنگین :

گلاب پنج منی که از صد میلی لیتر ، سی و پنج گرم یا حداقل بیست و گرم اسانس بدست آید .از نسبت سی کیلوگرم گل چهل لیتر گلاب استحصال شود .

  •  سبک :

گلاب دو و نیم منی که از صد میلی لیتر پانزده میلی گرم  اسانس بدست آید .

  •  دو آتشه :

پس از عمل تقطیر بر روی گل های تقطیر شده به جای آب ، گلاب بدست آمده را بریزند و مجددا تقطیر کرده گلاب دو آتشه بدست می آید .

  •  سه آتشه :

عمل تقطیر برای بار سوم که بر روی گلاب دو آتشه ، گل محمدی تازه بریزند گلاب سه آتشه بدست می آید .

البته این گلاب اسانس بی نظیری دارد و به مقدار کم تولید می شود .

  •  پس آب :

پس از تقطیر به گل های تقطیر شده آب اضافه کنند به گلاب به دست آمده پس آب می گویند .

این گلاب از کیفیت پایین تری برخوردار بوده اما مقدار تولیدی آن بیشتر است .

ارزش غذایی :

سرشار از ویتامین از جمله  E , C , ویتامین B همچنین دارای مقدار شکر ، پکتین و کربوهیدرات می باشد .

کاربرد های فراوان دارویی و غذایی داشته و در اکثر دسرها ، نوشیدنی ها و خوراکی ها ( مربا ، شربت و بستنی ) استفاده می شود .

همچنین در انواع کرم های مراقبتی ، ماسک ، عطر و داروها بکار می رود .

خواص گلاب

خواص گلاب

طبیعت آن گرم است .

  • آرامش بخش
  • کاهش خستگی
  • کاهش تب
  • بهبود عمل هضم: مناسب برای کاهش وزن و لاغری
  • رفع سردرد
  • مناسب برای افراد باردار : ماهیچه های رحم را قوی می کند .
  • کاهش درد قاعدگی
  • مناسب برای پوست و مو : pH صورت را متعادل می کند و باعث درخشندگی مو می شود .
  • ضد پیری : بی دلیل داشتن خاصیت آنتی اکسیدان
  • تقویت لثه
  • افزایش میل جنسی در آقایان
  • خاصیت ضد التهابی
  • رفع یبوست

ماسک برای انواع پوست

درمان آفتاب سوختگی :

ده عدد برگ ریحان را با دویست میلی گرم گلاب میکس کنید و مواد را درون اسپری بریزید .

در یخچال نگهداری کنید و دو بار در روز  به نواحی سوخته اسپری کنید .

ماسک روشن کننده گلاب و عسل :

دو قاشق غذا خوری گلاب را با چهار قاشق غذا خوری عسل مخلوط کنید به مدت پانزده دقیقه بر روی پوست قرار داده و با آب سرد آبکشی کنید .

ماسک ضد چروک :

آرد جو و گلاب را با هم مخلوط کنید یک مخلوط خمیر مانند بدست می آید .

سی دقیقه بر روی پوست قرار داده و آبکشی کنید ، این ماسک برای افراد با پوست خشک مناسب است .

برای پوست چرب : آب لیمو و گلاب را مخلوط بعد از پانزده دقیقه بشویید ، در هفته دو بار استفاده کنید.

ماسک مرطوب کننده

  • برای پوست چرب :

ده میلی لیتر سرکه سیب را با سی میلی لیتر گلاب مخلوط کنید به عنوان تونر پاک کننده در هفته دو بار استفاده کنید .

  • برای پوست معمولی :

سرکه سیب و گلیسیرین به مقدار پنج میلی لیتر را با سی میلی لیتر گلاب مخلوط کنید و به پوست بزنید .

  • برای پوست خشک :

پنج میلی لیتر گلیسیرین را با سی میلی لیتر گلاب مخلوط کنید و به پوست بزنید .

مرطوب کننده قوی و طبیعی برای پوست شما

 شربت گلاب

مواد لازم :

  • زعفران ساییده : یک و نیم قاشق چای خوری
  • شکر یا عسل : یک لیوان
  • هل : دو عدد
  • آب : هشت لیوان
  • گلاب : یک لیوان

روش تهیه :

آب را درون یک قابلمه ریخته و بر روی شعله ملایم قرار دهید ، اجازه دهید تا بجوشد .

پس از آن هل و شکر را اضافه کنید و و بگذارید تا بجوشد پس از آن که شکر در آب حل شد و عطر هل به آن منتقل شد دانه های هل را از آب خارج کنید .

پس از قوام شربت ، گلاب و زعفران دم کرده را اضافه کنید و اجازه دهید کاملا غلیظ و خوش رنگ شود .

بعد از این زمان شعله راخاموش کرده و پس از خنک شدن به درون شیشه تمیز منتقل کنید .

در یخچال نگهداری کنید و برای هر بار مصرف دو الی سه قاشق در یک لیوان آب ریخته هم بزنید و نوش جان کنید .

دمنوش :

یک تکه چوب دارچین ، دو قاشق گلاب و یک قاشق شکر را با دو لیوان آب در یک قوری بریزید .

مدت پنج دقیقه بجوشد ، آن را از صافی عبور داده و نوش جان کنید .

این دمنوش برای تمامی امراض ذکر شده مفید می باشد .

مضرات :

برای کسانی که اسهال شدید داشته یا مشکل هموروئید دارند مناسب نبود .

و در تعداد اندکی مشکل حساسیت ایجاد می شود که پیش از مصرف می توان آن را بر روی پوست تست کرد .

خوشحال می شویم نظرات و دیدگاه های خود را در ارتباط با این مطلب با ما در میان بگذارید.

دسته بندی دانستنی ها
اشتراک گذاری

نوشته های مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

65+ محصولات
58+ سفارشات تکمیل شده
180+ کاربران
333+ مطالب وبلاگ
سبد خرید
هیچ محصولی در سبدخرید نیست.
ورود به سایت